4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 1007. maddesine istinaden açılan tazminat davasında mahkemece davalı yönünden davacının maddi tazminat istemi kısmen reddedildiğine göre, kendisini vekille temsil ettirmiş olan davalı yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13. maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca, reddedilen miktarı geçmeyecek şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi gerekir.
Karar davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
- DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı …’un sahte kimlik ile tapu dairesinde kendisini dava dışı taşınmaz maliki … olarak tanıtarak ve bununla ilgili belgeleri de ibraz ederek davaya konu taşınmazı dava dışı … ’e sattığını, taşınmazın gerçek maliki …’nun daha sonra taşınmazı satın alan … ’e karşı tapu iptal ve tescil davası açtığını, davanın kabul edildiğini, bunun üzerine dava dışı … ’ün davacı Hazine aleyhine Antalya 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2010/170 Esas sayılı dosyası üzerinden 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 1007 nci maddesine istinaden tazminat davası açtığını, açılan tazminat davasının kısmen kabulüne karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini, hükmedilen bedelin icra takibi neticesinde davacı Hazine tarafından … ’e ödendiğini, gerçek malike ait daha önce dosyada bulunan fotoğraf, imza örneği ve nüfus bilgilerini karşılaştırmadan bu satış işlemini gerçekleştiren tapu memurları olan davalılar … ve …’in meydana gelen zarardan davalı … ile birlikte sorumlu olduğunu belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla ödenen 147.648,26 TL’nin ödeme tarihi olan 29.04.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
- CEVAP
1.Davalı … vekili cevap dilekçesinde; davaya konu olayda müvekkilinin kusurunun bulunmadığını, söz konusu işlemlerin yapıldığı tarihlerdeki aşırı iş yoğunluğunın, işyeri şartlarının, personel yetersizliğinin dikkate alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
2.Davalı …’a dava dilekçesinin usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, ancak davalının cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
3.Davalı …’a dava dilekçesinin usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği, ancak davalının cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.
III.MAHKEME KARARI
Mahkemenin 27.12.2022 tarihli ve 2022/447 E., 2022/482 K. sayılı kararı ile dava konusu olayda satışın yapıldığı tapu idaresinin iş yoğunluğu, çalışma ortamının koşulları gözetildiğinde, bilirkişi raporu ile tespit edilen davalı …’in %15 kusur oranına isabet eden miktardan, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51… nci maddelerine göre takdiren %10 indirim yapılmasına karar verildiği gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulü ile davalılar … ve … yönünden karar kesinleştiğinden bu davalılar yönünden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davalı … yönünden davanın kısmen kabulü ile davalının %15 kusur oranına denk gelen 22.147,24 TL’den %10 düşürülerek hesaplanan 19.932,52 TL’nin 29.04.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı …’den alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
- BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
- Bozma Kararı
Mahkemenin 27.12.2022 tarihli ve 2022/447 E., 2022/482 K. sayılı kararının süresi içinde davalı … vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairenin 13.05.2024 tarihli ve 2023/11408 E., 2024/4642 K. sayılı ilamıyla davalı …’in de savunmasında belirttiği üzere, Tapu Sicil Müdürlüklerine her gün çok sayıda evrakın gelmesi, tapu memurlarının rutin işlemleri ile çok sayıda belge hazırlayarak işleme koyması, işin niteliğinin yoğun dikkat ve özen gerektirmesi, buna karşın yeteri kadar personel istihdam edilmemesi durumları göz önünde bulundurulduğunda %10 oranında yapılan hakkaniyet indiriminin az olduğu, davalının az kusurlu olduğu da dikkate alınarak çalışma koşulları ve işyeri imkanları gözetilerek kararı temyiz eden davalı lehine daha üst seviyede hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına, davalı … vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
- Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı … yönünden dava konusu olayda satışın yapıldığı tapu idaresinin iş yoğunluğu, çalışma ortamının koşulları gözetildiğinde, bilirkişice bu davalının kusur oranına isabet eden miktardan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunun 51… nci maddelerine göre; davalının az kusurlu olduğu da dikkate alınarak çalışma koşulları ve işyeri imkanları gözetilerek kararı temyiz eden davalı lehine daha üst seviyede hakkaniyet indirimi yapılması gerektiği kanaatine varılarak takdiren %20 oranında indirim yapılmasına karar verildiği gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulü ile, … ve … yönünden kesinleştiğinden bu davalılar yönünden hüküm kurulmasına yer olmadığına, davalı … yönünden davacının davasının kısmen kabulü ile %20 indirim yapılarak 17.717,08 TL’nin 29.04.2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte …’den alınarak davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
- TEMYİZ
- Temyiz Sebepleri
Davalı … vekili temyiz dilekçesinde; ağır çalışma koşullarına göre yapılan indirimin çok düşük olduğunu, müvekkilinin davaya konu olayda kusurunun bulunmadığını, bu nedenle bilirkişi raporuna itirazları dikkate alınarak ayrıca rapor alınması veya mahkemenin bilirkişi raporu ile bağlı olmadığı gözetilerek müvekkilinin dava konusu olayda kusuru bulunmadığı kabul edilerek hakkındaki davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili yönünden reddedilen miktar üzerinden müvekkili lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, mahkemenin müvekkili lehine vekalet ücretine ve yargılama giderine hükmetmemesinin hatalı olduğunu, mahkemece, bozulan önceki kararlar için müvekkili lehine temyiz giderlerine hükmedilmesi gerektiğini beyan etmektedir.
Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık; davacı Hazine’nin 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu’nun 1007 nci maddesi uyarınca dava dışı kişiye ödediği tazminatın, tazminat davasına konu tapudaki işlemi gerçekleştiren tapu görevlileri ile taşınmazın tapuda satışını sahte kimlik ile gerçekleştiren kişiden rücuen tahsili istemine ilişkindir.
1.Temyizen incelenen kararın bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı … vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Yasal, hakkaniyet ve takdiri indirimler nedeni ile davanın kısmen kabul edilmesi halinde, indirimden dolayı reddedilen kısım yönünden davalı yararına vekalet ücreti takdir edilip edilmeyeceği önem kazanmaktadır. Kısmen reddedilen miktar, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51… nci maddelerinden kaynaklanan bir indirim ise indirim miktarı yasadan kaynaklandığından bu indirim nedeni ile davalı yararına vekalet ücreti takdir edilemeyecektir.
Bununla birlikte, mahkemenin 27.12.2022 tarihli ve 2022/447 E., 2022/482 K. sayılı ilamında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 51 nci maddesinden kaynaklanan hakkaniyet indirimi yapılmakla birlikte, davalı … lehine reddedilen miktar bakımından vekalet ücretine hükmedildiği, kararın davacı vekili tarafından temyiz edilmediği, buna göre vekalet ücreti yönünden davalı … lehine usuli kazanılmış hak oluştuğu anlaşılmıştır.
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 13 üncü maddesi gereğince, tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. Ancak, hükmedilen ücret kabul veya reddedilen miktarı geçemez. Maddi tazminat istemli davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına bu Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez.
Şu durumda, mahkemece davalı … yönünden davacının maddi tazminat istemi kısmen reddedildiğine göre, kendisini vekille temsil ettirmiş olan davalı … yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 13 üncü maddesinin (2) numaralı fıkrası uyarınca, reddedilen miktarı geçmeyecek şekilde vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken, davalı … lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi hatalı olup, kararın bozulması gerekir ise de bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirir nitelikte görülmediğinden, 6100 sayılı HMK’nın geçici 3 üncü maddesi delaletiyle mülga 1086 sayılı HUMK’un 438/7 nci maddesi uyarınca hükmün düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir.
KARAR
Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı … vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE, Yukarıda (2) numaralı bentte açıklanan sebeplerle davalı … vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün (5) nolu bendinin tamamen çıkartılarak yerine, (5) nolu bent olarak “Vekille temsil edilen davalı … yararına karar tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir edilen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp bu davalıya verilmesine,” ibaresinin yazılmasına ve kararın bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalı …’e iadesine, Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,27.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.